Przy cenie oleju napędowego na poziomie 7,52 zł/l (punkt odniesienia z listopada 2026 r.) gospodarstwo zużywające 30 000 litrów paliwa rocznie wydaje na nie 225 600 zł. Zmniejszenie zużycia o zaledwie 5% oznacza w takim modelu 11 280 zł potencjalnych oszczędności rocznie. Mimo zwrotu akcyzy dla rolników – w 2026 r. 1,48 zł/l w ustawowych limitach – niepotrzebne przejazdy, postoje, błędy w rozliczeniach i niekontrolowane ubytki wciąż kosztują.
Badanie opublikowane w Biosystems Engineering wykazało, że w analizowanym ciągniku 17% czasu pracy silnika przypadało na bieg jałowy, a zbędne postoje odpowiadały za około 1,6% zużytego paliwa. Nie jest to wynik wszystkich gospodarstw, ale pokazuje, dlaczego warto mierzyć nie tylko tankowania, lecz także rzeczywistą pracę maszyny.
Przykład: ile daje 5% mniej zużytego paliwa?
30 000 l × 7,52 zł/l = 225 600 zł rocznie.
1 500 l mniej = 11 280 zł potencjalnej oszczędności.
Wyliczenie ilustracyjne według historycznej ceny maksymalnej brutto, bez korekty o VAT, zwrot akcyzy i koszty wdrożenia. To nie jest gwarantowany wynik Tracky CAN.
Jak sprawdzić, ile paliwa zużywa konkretny ciągnik, gdzie pracował i czy rozliczenia tankowań się zgadzają? Pomocne są Tracky CAN i FarmPortal, które łączą informacje o maszynach, przejazdach, zabiegach i paliwie.
1. Kontroluj spalanie ciągników dzięki danym CAN
Tracky CAN to lokalizator GPS z możliwością odczytu dostępnych parametrów maszyny z magistrali CAN: m.in. zużycia paliwa, obrotów silnika, prędkości i motogodzin. Dane trafiają do FarmPortal, gdzie można analizować historię pracy i porównywać koszty eksploatacji poszczególnych maszyn. Zakres odczytu zależy od modelu ciągnika i konfiguracji.
Przydatne wskaźniki to l/h (zużycie na godzinę), l/ha i zł/ha (koszt paliwa na wykonany hektar) oraz czas pracy jałowej. Dzięki temu łatwiej rozpoznać, która maszyna zużywa najwięcej paliwa podczas porównywalnych operacji.
2. Prowadź historię tankowań i wykrywaj niezgodności
W FarmPortal można rejestrować tankowania: datę, maszynę, ilość paliwa i koszt. Połączenie ewidencji tankowań z raportami CAN i GPS pozwala porównywać wydane paliwo z jego wykorzystaniem oraz szybciej wyjaśniać odchylenia. Więcej o porządkowaniu dokumentacji przeczytasz w poradniku „Jaką dokumentację musi prowadzić gospodarstwo rolne?”.
Przykład: jeśli wydano 20 000 l paliwa, a 2% pozostaje niewyjaśnione, różnica wynosi 400 l, czyli 3 008 zł przy przyjętej cenie 7,52 zł/l. Może wynikać z błędu ewidencji, wycieku, niezgłoszonego tankowania lub innej przyczyny. Sama niezgodność nie dowodzi kradzieży. Wykrywanie nagłych ubytków paliwa zależy od dostępności danych o poziomie paliwa lub dodatkowych czujników.
3. Monitoruj pozycję GPS, historię tras i postoje
GPS umożliwia sprawdzenie aktualnego położenia ciągnika, przebiegu przejazdów i czasu pracy. Zarządca może weryfikować, czy maszyna dotarła na wyznaczone pole, jak długo wykonywała zadanie i czy pojawiły się nieplanowane przejazdy. To szczególnie przydatne przy rozproszonych działkach, wielu operatorach i pracach usługowych.
Monitoring ułatwia analizę postojów i czasu jałowego, a w połączeniu z CAN pomaga oceniać koszt takich zdarzeń. Dlaczego dane z maszyn są ważne dla decyzji w gospodarstwie? Wyjaśniamy to także w artykule „Ile kosztuje brak danych w gospodarstwie?”.
4. Rozliczaj pracę operatorów i premiuj ekonomiczną jazdę
Po powiązaniu danych z maszyn z rejestrem prac FarmPortal można analizować czas zadania, przejechaną trasę, zużycie paliwa i przypisanego operatora. To podstawa do rozliczania pracowników i usług oraz premiowania za oszczędną, prawidłową obsługę sprzętu.
Przykład: różnica 2 l/ha na 100 ha to 200 l, czyli 1 504 zł. Rzetelne porównanie wymaga jednak podobnych warunków: tej samej pracy, klasy maszyny, gleby, obciążenia i jakości wykonania. Celem jest poprawa organizacji pracy, a nie automatyczne przypisywanie winy operatorowi.
5. Które rozwiązanie wybrać? Porównanie Tracky CAN, NoCAN, AgroOSA i Rootsey
Nie każda maszyna potrzebuje takiej samej telemetrii. Poniższa tabela pokazuje najważniejsze różnice oraz rolę poszczególnych rozwiązań w ekosystemie FarmPortal.
| Funkcja | Tracky CAN | Tracky NoCAN | AgroOSA | Rootsey |
|---|---|---|---|---|
| Główne zastosowanie | GPS + dane z CAN | Lokalizacja GPS | Automatyczne prowadzenie | Sterowanie opryskiem |
| Pozycja i trasy | Tak, GPS | Tak, GPS | GNSS, zapis prac | Zależnie od modelu |
| Dane o spalaniu | Z CAN, jeśli dostępne | Bez odczytu CAN | W wybranych integracjach* | W wybranych produktach* |
| Kontrola tankowań | Ewidencja w FarmPortal + telemetria | Ewidencja w FarmPortal | Ewidencja w FarmPortal | Ewidencja w FarmPortal |
| Najlepsze zastosowanie | Kontrola kosztów floty | Starsze maszyny, GPS | Precyzyjne przejazdy | Praca opryskiwaczy |
| Sprawdź ofertę | Tracky CAN | Tracky NoCAN | AgroOSA DUAL | Sterowniki Rootsey |
* Zakres parametrów, danych paliwowych i integracji zależy od modelu i konfiguracji. Sam Tracky NoCAN nie odczytuje spalania z CAN, a sama nawigacja lub sterownik opryskiwacza nie zastępują systemu ewidencji paliwa.
Komu przydaje się monitoring paliwa i GPS maszyn rolniczych?
- Gospodarstwom wielkoobszarowym – do porównywania spalania, przejazdów i wydajności wielu ciągników.
- Kierownikom produkcji i zarządcom floty – do kontroli kosztów paliwa, operatorów, tankowań i wykorzystania sprzętu.
- Firmom usług rolniczych – do dokumentowania czasu pracy i kosztu wykonanych usług.
- Sadownikom, plantatorom i grupom producentów – do nadzorowania maszyn pracujących w wielu lokalizacjach.
Jak rozpocząć monitoring zużycia paliwa?
W maszynach udostępniających odpowiednie parametry CAN wybierz Tracky CAN. Jeżeli potrzebujesz przede wszystkim pozycji, tras i czasu pracy, rozważ Tracky NoCAN. Przed zakupem warto potwierdzić kompatybilność i zakres możliwych odczytów dla konkretnego modelu ciągnika.
A co ze starszym Ursusem lub Zetorem bez magistrali CAN? Można połączyć lokalizator Tracky NoCAN z ręczną ewidencją tankowań w FarmPortal. Rozbudowa o zewnętrzny czujnik poziomu paliwa to osobny wariant techniczny, wymagający sprawdzenia kompatybilności i integracji; nie jest standardową funkcją samego lokalizatora NoCAN.
Masz już AgroOSA lub Rootsey? Warto sprawdzić, czy Twój model udostępnia dane o paliwie do integracji z FarmPortal – może to pozwolić wykorzystać istniejący sprzęt bez kupowania kolejnego źródła danych. Dotyczy to wybranych systemów AgroOSA i produktów Rootsey; możliwości zależą od konkretnej konfiguracji.
Kontroluj koszty paliwa na podstawie danych, nie przypuszczeń.
Sprawdź pozycję GPS, historię przejazdów i tankowań, porównuj zużycie paliwa oraz rozliczaj pracę maszyn w FarmPortal.
Najczęściej zadawane pytania
Jak sprawdzić, ile paliwa zużył ciągnik rolniczy?
Można wykorzystać urządzenie odczytujące dane z CAN, takie jak Tracky CAN, i analizować raporty zużycia paliwa w FarmPortal. Dostępność i dokładność parametrów zależą od konkretnej maszyny.
Czy lokalizator GPS bez CAN mierzy spalanie?
Nie. Sam GPS pozwala monitorować pozycję, trasy i prędkość, ale nie daje bezpośredniego pomiaru zużycia paliwa. W starszych maszynach można połączyć Tracky NoCAN z ewidencją tankowań w FarmPortal.
Czy monitoring może wykryć wyciek paliwa lub nieprawidłowe tankowanie?
Porównanie historii tankowań, zużycia oraz dostępnych danych o poziomie paliwa może wskazywać anomalie wymagające sprawdzenia. Pewne wykrywanie nagłych ubytków może wymagać dodatkowego czujnika; sam monitoring nie przesądza o przyczynie różnicy.
Źródła i metodologia: Ministerstwo Energii – limit ceny ON, listopad 2026 (7,52 zł/l to historyczna maksymalna cena detaliczna, nie stała cena rynkowa); MRiRW – zwrot akcyzy 2026; Molari G. i in., „An updated methodology to analyse the idling of agricultural tractors”, Biosystems Engineering, 2019. Oszczędności są przykładowymi kalkulacjami, a nie wynikami gwarantowanymi przez urządzenia.